Pompy tłokowe
Pompa tłokowa jednostronna składa się z cylindra, w którym porusza się tłok. Podczas ruchu tłoka w prawo powstaje w cylindrze podciśnienie i woda podnosi się ze zbiornika do rury ssawnej podnosząc równocześnie zawór ssawny znajdujący się u wlotu do cylindra. Kiedy tłok osiągnie swoje prawe skrajne położenie, zatrzymuje się i równocześnie ustaje podnoszenie wody w rurze ssawnej, a zawór ssawny zamyka się, nie pozwalając wypłynąć wodzie z cylindra do zbiornika. Przy ruchu powrotnym tłoka w lewo woda w cylindrze zostaje ściśnięta, podnosi ona zawór tłoczny znajdujący się u wylotu do cylindra i zostaje wtłoczona do przewodu tłocznego i dalej do kotła. Pompa tłokowa obustronna różni się w swej budowie od pompy tłokowej jednostronnej tylko tym, że ma dwa zawory ssawne i dwa tłoczne, a pracują (czyli tłoczą wodę) obie strony tłoka, tzn. kiedy po jednej stronie tłoka woda jest ze zbiornika ssana, to po drugiej jest w tym samym czasie tłoczona do kotła. Wysokość ssania pomp tłokowych przy wodzie zimnej wynosi do 7 m, zaś przy wodzie o temperaturze do 50°C około 4 m. Zaletą pomp tłokowych jest łatwość ich uruchamiania i pewność pracy, zaś wadą: wrażliwość na zanieczyszczenia wody twardymi ciałami, a jeśli pompa ma napęd parowy
- znaczne zużycie pary. Powodem złego działania pomp tłokowych może być:
- uszkodzenie zaworu zwrotnego w smoku rury ssawnej,
- nieszczelność rury ssawnej, tłoków lub dławic,
- uszkodzenie zaworów ssawnych lub tłocznych, dostanie się twardego ciała między grzybek któregoś z zaworów a jego siedzenie,
- zbytnie obniżenie się poziomu wody w zbiorniku dolnym lub za gorąca woda.